KiesHerstel werkt samen met onze partnerkliniek in Kaapstad. Deze gids is voor ouders, partners, kinderen en vrienden in Nederland of België van wie een naaste in Zuid-Afrika in behandeling is, of binnenkort gaat. Je leest hoe je contact houdt, een bezoek plant, wat je meeneemt, hoe gezinsgesprekken werken en hoe je je naaste weer mee naar huis neemt. Het is algemene informatie, geen juridisch, immigratie- of medisch advies.
Het korte antwoord
- Overleg met het behandelteam voordat je iets boekt. Het team weet hoe het met je naaste gaat en kan zeggen wanneer een bezoek het meest helpt.
- Bezoek wordt rond het programma gepland. Bij onze partnerkliniek is het weekend lichter, met meer vrije tijd en uitstapjes, en het team is heel flexibel met bezoektijden omdat veel gezinnen van ver komen.
- Bellen kan op vaste tijden. Bij onze partnerkliniek zijn de beltijden dinsdag, donderdag en zaterdag van 18:00 tot 19:00 Zuid-Afrikaanse tijd. In de Nederlandse en Belgische zomertijd is dat ook 18:00 tot 19:00, in de wintertijd 17:00 tot 18:00.
- Als bezoeker reis je als toerist. Met een Nederlands of Belgisch paspoort heb je voor een verblijf tot 90 dagen geen visum nodig. Je paspoort moet nog minimaal 30 dagen geldig zijn na vertrek uit Zuid-Afrika; houd 2 lege pagina's aan.
- Ophalen en terugbrengen van het vliegveld zijn inbegrepen bij onze partnerkliniek, ook voor familie die je naaste komt brengen, bezoeken of halen.
Waarom bezoek en contact ertoe doen
Duizenden kilometers van elkaar is zwaar voor iedereen. Voor wie in behandeling is, kan het veel kracht geven om te merken dat de familie er nog is en wil begrijpen wat er gebeurt. En voor jou als naaste kan het maanden zorgen verlichten als je ziet dat je naaste uitgerust is, goed eet en eerlijk praat.
Bezoek werkt het best als het de behandeling steunt in plaats van onderbreekt. Daarom plannen klinieken contact rond de therapie, en zijn de eerste dagen, zeker tijdens de detox, meestal rustig. Vraag het team wanneer een bezoek het meest helpt, in plaats van eerst een vlucht te boeken.
Contact houden vanuit Nederland of België
Zuid-Afrika gebruikt het hele jaar UTC+2. In de Nederlandse en Belgische zomertijd is er dus geen tijdsverschil, in de wintertijd loopt Kaapstad 1 uur voor. Bellen en online gesprekken passen daardoor makkelijk in een gewone werkdag.
Bij onze partnerkliniek:
| Wat | Wanneer (Zuid-Afrikaanse tijd) | Nederland en België (zomertijd) | Nederland en België (wintertijd) |
|---|---|---|---|
| Beltijd | dinsdag, donderdag en zaterdag, 18:00 tot 19:00 | 18:00 tot 19:00 | 17:00 tot 18:00 |
Veel programma's beperken telefoongebruik, vooral in de eerste weken, zodat bewoners zich op hun herstel kunnen richten. Maak je je tussen twee belmomenten zorgen? Neem dan rechtstreeks contact op met het team van de kliniek, in plaats van te wachten.
Een paar tips voor het gesprek:
- Houd het warm en eenvoudig. Vraag hoe het gaat, vertel gewoon nieuws van thuis en bewaar moeilijke gesprekken voor een gezinsgesprek met een therapeut erbij.
- Geef je naaste geen problemen mee die vanuit Kaapstad niet op te lossen zijn. Rekeningen, werk en familieruzies kunnen meestal wachten of door iemand anders thuis worden geregeld.
- Luister meer dan je adviseert. Een behandeling maakt veel los. Gehoord worden helpt vaak het meest.
Gezinsgesprekken en het gezinsprogramma
Verslaving raakt het hele gezin, en herstel gaat beter als de familie het ook begrijpt. Onze partnerkliniek heeft een gezinsprogramma dat families helpt verslaving te begrijpen en vertrouwen te herstellen, met mogelijkheden voor families in het buitenland, zoals online gesprekken. Vraag het team hoe je meedoet en wanneer de gesprekken zijn.
Staat er tijdens je bezoek een gezinsgesprek gepland? Dan is dat een goed moment om te praten over wat aan de telefoon moeilijk te zeggen is, met steun in de kamer. Lees meer in familietherapie en het gezinsprogramma bij verslaving.
Informatie over de behandeling van je naaste wordt alleen met zijn of haar toestemming met je gedeeld. Een Zuid-Afrikaanse kliniek valt onder de Zuid-Afrikaanse privacywet (POPIA); voor families uit Nederland en België geldt daarnaast de AVG (GDPR).
Een bezoek plannen
Wanneer ga je?
Er is niet één juist moment. Vraag het behandelteam:
- wanneer een bezoek het meest helpt, gezien hoe het met je naaste gaat;
- welke dagen en tijden in het programma passen (bij onze partnerkliniek is het weekend lichter, en bezoek wordt rond het weekendprogramma geregeld);
- of er tijdens je bezoek een gezinsgesprek kan plaatsvinden;
- of je mee kunt op een uitstapje, als dat passend is.
Veel gezinnen plannen één bezoek tijdens de behandeling en een tweede aan het eind, om hun naaste op te halen en samen naar huis te vliegen. Benieuwd hoe een gewone dag in de kliniek eruitziet? Lees een dag in een afkickkliniek.
Reizen en inreizen als bezoeker
Als bezoeker reis je als toerist. Daardoor zijn de regels eenvoudiger dan voor je naaste die in behandeling gaat:
- Visum: met een Nederlands of Belgisch paspoort heb je voor een verblijf tot 90 dagen geen visum nodig. Heb je een ander paspoort, check dan de regels voor jouw nationaliteit bij de Zuid-Afrikaanse ambassade.
- Paspoort: nog minimaal 30 dagen geldig op de dag dat je Zuid-Afrika verlaat. Belgische reizigers moeten volgens hun overheid ook 2 lege pagina's hebben; houd daar als Nederlander ook rekening mee.
- Online reizigersverklaring: vul die vóór vertrek in via de website of app van de Zuid-Afrikaanse douane (SARS). Die is verplicht bij in- en uitreizen.
- Vlucht: KLM vliegt elke dag rechtstreeks van Schiphol naar Kaapstad, ongeveer 11 uur en 15 minuten. Vanuit Brussel stap je over, onderweg ben je dan ongeveer 13 tot 14 uur. Je hebt nauwelijks last van een jetlag.
- Ophalen van het vliegveld: bij onze partnerkliniek is ophalen en terugbrengen inbegrepen voor familie die op bezoek komt. Geef je vluchtnummer en aankomsttijd door aan het team.
- Reisverzekering: zorg dat je eigen reis goed verzekerd is, inclusief medische kosten en repatriëring.
Regels kunnen veranderen. Check vóór je boekt het actuele reisadvies van Nederland Wereldwijd of de FOD Buitenlandse Zaken. Moet je naaste nog vertrekken? Lees dan naar een afkickkliniek in Kaapstad reizen; voor wie in behandeling gaat, gelden andere visumregels dan voor jou.
Wat neem je mee, en wat niet?
Vraag de kliniek om de lijst voordat je cadeautjes inpakt. Als algemene richtlijn bij klinieken met opname:
- Fijn om mee te nemen: brieven en kaarten van familie en vrienden, foto's, een favoriet boek, comfortabele kleding, verzorgingsproducten zonder alcohol, en nieuws van thuis.
- Niet meenemen: alcohol of drugs van welke soort dan ook, medicijnen (alle medicatie loopt via het verpleegkundig team), of producten met alcohol, zoals sommige mondwaters en handgels.
- Telefoons en apparaten: volg de regels van de kliniek, en geef je naaste geen telefoon of geld zonder eerst met het team te overleggen.
Tijdens het bezoek
- Volg de aanwijzingen van het team over tijden en waar je samen naartoe kunt.
- Wees eerlijk over hoe het met jou gaat. Het is oké om te zeggen dat je bezorgd of boos bent geweest; een gezinsgesprek is daar de veiligste plek voor.
- Zorg ook voor jezelf. Een bezoek kan emotioneel zijn. Plan ook wat rustige tijd voor jezelf in Kaapstad.
Je naaste weer mee naar huis nemen
Het einde van het programma is een groot moment, en de dagen daarna zijn net zo belangrijk als het verblijf zelf.
- Regel de nazorg vóór de vlucht naar huis. Onze partnerkliniek maakt het nazorgplan samen met elke bewoner tijdens de opname, en de nazorg loopt thuis door met online groepen en terugvalpreventie. De kliniek helpt ook om je naaste in contact te brengen met hulp in Nederland of België.
- Overweeg een tussenstap. Voor sommige mensen is een periode in een begeleide woonvorm een waardevolle brug tussen behandeling en het gewone leven. Onze partnerkliniek heeft het enige particuliere geregistreerde halfway house in Kaapstad.
- Kom je je naaste zelf ophalen? Ophalen en terugbrengen van het vliegveld zijn inbegrepen voor familie die een naaste komt halen.
- Bereid het huis voor. Haal alcohol uit huis, spreek af hoe avonden en weekenden eruit gaan zien, en zoek alvast uit waar de eerste bijeenkomsten bij jou in de buurt zijn.
Steun voor jou in Nederland en België
Ook naasten hebben steun nodig, of je naaste nu in behandeling is of niet:
- Alcohol- en Drugs Infolijn van het Trimbos-instituut: 0900-1995 (ma-vr 9:00-17:00, 10 cent per minuut). Ook voor naasten.
- Zelfhulp Naasten (zelfhulpnaasten.nl): gratis en anonieme online zelfhulp van Jellinek, met een forum voor lotgenoten.
- Al-Anon Familie Groepen (al-anon.nl): gratis, anonieme groepen voor familie en vrienden van mensen met een drankprobleem, op locatie en online.
- In België: De Druglijn 078 15 10 20 (ma-vr 10:00-20:00), ook via chat en mail, en Al-Anon Vlaanderen (al-anon.be).
- Je huisarts, als de stress je eigen gezondheid of slaap raakt.
Acuut gevaar? Bel 112. Denk jij of je naaste aan zelfdoding? In Nederland: 113 of gratis 0800-0113, dag en nacht. In België: de Zelfmoordlijn 1813.
Is je naaste nog niet in behandeling? Lees dan naaste met een verslaving helpen.
Veelgestelde vragen
Mag ik mijn naaste bezoeken in een afkickkliniek in Kaapstad?
Meestal wel. Bij onze partnerkliniek is familiebezoek welkom en wordt het rond het weekendprogramma geregeld, met flexibele tijden omdat veel gezinnen van ver komen. Overleg met het team voordat je een vlucht boekt.
Heb ik een visum nodig voor een bezoek?
Niet met een Nederlands of Belgisch paspoort, als je maximaal 90 dagen als toerist blijft. Check het actuele reisadvies en vul vóór vertrek de online reizigersverklaring in.
Word ik opgehaald van het vliegveld?
Bij onze partnerkliniek wel. Ophalen en terugbrengen zijn inbegrepen voor familie die een naaste komt brengen, bezoeken of halen.
Wanneer kan ik bellen?
Bij onze partnerkliniek op dinsdag, donderdag en zaterdag van 18:00 tot 19:00 Zuid-Afrikaanse tijd. In de Nederlandse en Belgische zomertijd is dat hetzelfde uur, in de wintertijd van 17:00 tot 18:00.
Kan de familie meedoen aan de therapie?
Ja. Onze partnerkliniek heeft een gezinsprogramma, met mogelijkheden zoals online gesprekken voor families in het buitenland.
Wat als mijn naaste eerder wil vertrekken?
Behandeling is vrijwillig, maar eerder vertrekken kan riskant zijn, zeker in een vreemde stad zonder steun. Neem meteen contact op met het team van de kliniek, zodat zij het met je naaste en met jou kunnen bespreken.
Een bezoek plannen of nog aan het kiezen?
Is je naaste bij onze partnerkliniek? Dan helpt het team je met het plannen van een bezoek, een gezinsgesprek of de reis naar huis. Ben je nog aan het kiezen? Begin dan met onze 10 checks voor een afkickkliniek in Zuid-Afrika.
Vraag naar familiebezoek bij onze partnerkliniek, of stuur een WhatsApp naar +27 84 775 8623.
Deze gids is algemene informatie en vervangt geen persoonlijk professioneel advies. Ben je in acute nood, bel dan 112.
Bronnen
- Nederland Wereldwijd, Reisadvies Zuid-Afrika: nederlandwereldwijd.nl
- FOD Buitenlandse Zaken België, Praktische info voor Zuid-Afrika: diplomatie.belgium.be
- Ambassade van Zuid-Afrika in België, Consular information: southafrica.be
- South African Revenue Service (SARS), Traveller declaration: sars.gov.za
- KLM, vluchttijden naar Afrika: klm.nl
- Trimbos-instituut, Alcohol- en Drugs Infolijn: trimbos.nl
- Al-Anon Familie Groepen Nederland: al-anon.nl
- De Druglijn: druglijn.be